Φαρμακευτικά σκευάσματα

Το ιατρείο διακοπής καπνίσματος διαφοροποιείται από τις υπόλοιπες μεθόδους διακοπής καπνίσματος γιατί σε αυτό χρησιμοποιούνται σκευάσματα τα οποία έχουν πάρει έγκριση μέσα από μελέτες για αυτό το σκοπό.  Τα φάρμακα αυτά έχουν ελεγχθεί τόσο για την αποτελεσματικότητά τους, όσο και για τις πιθανές ανεπιθύμητες ενέργειες που μπορεί να έχουν. Έχουν δηλαδή ελεγμένο προφίλ τόσο αποτελεσματικότητας όσο και ασφάλειας.

Για τη διακοπή καπνίσματος έχουν πάρει έγκριση από διεθνείς οργανισμούς φαρμάκων (πχ ΕΜΕΑ & FDA) 3 μέχρι στιγμής σκευάσματα*:

  • Υποκατάστατα Νικοτίνης
  • Βουπροπιόνη
  • Βαρενικλίνη

Τα υποκατάστατα νικοτίνης υπάρχουν ως αυτοκόλλητα (Patch) διάρκειας 16h (15, 10 ή 5mg) & 24h (21, 14 ή 7mg), ως τσίχλες (2 ή 4mg/τεμάχιο), ως υπογλώσσια δισκία, ως διαλυόμενες παστίλιες και ως εισπνεόμενα. Δεν κυκλοφορούν όλες οι μορφές σε όλες τις χώρες. Η διάρκεια αγωγής/χρήσης είναι 8-12 εβδομάδες ενώ σχετικές αντενδείξεις είναι  η αλλεργία στο επίθεμα και ίσως η σοβαρή στεφανιαία νόσος.

Η Βαρενικλίνη είναι το πρώτο φάρμακο σχεδιασμένο ειδικά για τη διακοπή καπνίσματος.  Δρα στους υποδοχείς της νικοτίνης στον εγκέφαλο, δημιουργεί την «ευχάριστη» αίσθηση της πρόσληψης νικοτίνης ενώ ταυτόχρονα εμποδίζει την είσοδο της νικοτίνης στον εγκέφαλο. Με αυτόν τον τρόπο αφενός περιορίζει τα στερητικά συμπτώματα και αφετέρου δημιουργεί μία δυσάρεστη αίσθηση κατά το κάπνισμα. Για αυτό το λόγο δε συνδυάζεται με επιθέματα νικοτίνης. Η διάρκεια αγωγής είναι 12 – 24 εβδομάδες ενώ σχετική αντένδειξη αποτελεί η παρουσία κατάθλιψης. Οι κυριότερες ανεπιθύμητες ενέργειες είναι η ναυτία, οι έμετοι, οι διαταραχές γαστρεντερικού (πχ φουσκώματα). Τέλος έχει ενοχοποιηθεί για διαταραχές ύπνου (εφιάλτες ή “ροζ” όνειρα).

Η Βουπροπιόνη είναι ένα αντικαταθλιπτικό το οποίο βρέθηκε να προκαλεί μία απέχθεια προς το κάπνισμα. Είναι το πρώτο φαρμακευτικό σκεύασμα το οποίο έχει πάρει έγκριση χρήσης για τη διακοπή καπνίσματος. Καθώς όμως το σκεύασμα αυτό δεν κυκλοφορεί, προς  το παρόν τουλάχιστον στην Κύπρο, δεν πρόκειται να αναφερθούμε περισσότερο.

Ενδεικτικές συγκριτικές μελέτες οι οποίες συγκρίνουν την αποτελεσματικότητα των διαφόρων μεθόδων είναι:

  • Υποκατάστατα νικοτίνης 48% vs Placebo 28%
  • Βαρενικλινη 48% vs Βουπροπιόνη 33.3% vs Placebo 17.1%
  • Βαρενικλινη 44% vs Βουπροπιόνη 29,5% vs Placebo 17.7%
  • Ελάχιστη παρέμβαση 32.8% vs θεραπεία συμπεριφοράς 34.8%
    vs υποκατάστατα νικοτίνης 35.3% vs βουπροπιόνη 46.5%

Ο συνδυασμός φαρμακοθεραπείας με θεραπεία συμπεριφοράς έχει τα καλύτερα αποτελέσματα με σε ποσοστό που αγγίζει το 85% στον ένα χρόνο.

*Η λήψη της οποιασδήποτε  φαρμακευτικής αγωγής πρέπει να γίνεται πάντοτε υπό την επίβλεψη γιατρού σε ιατρείο διακοπής καπνίσματος.