Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ)

Η Χρόνια Αποφρακτική Πνευμονοπάθεια (ΧΑΠ) αποτελεί την τέταρτη αιτία θανάτου παγκοσμίως και όμως αρκετοί από μας είτε δεν τη γνωρίζουν είτε λανθασμένα την ταυτίζουν με άλλες παθήσεις όπως το άσθμα.

Τι είναι η ΧΑΠ;
Η ΧΑΠ είναι μία χρόνια πάθηση των πνευμόνων η οποία, σε αντίθεση με το άσθμα, χαρακτηρίζεται από μόνιμη μη αναστρέψιμη απόφραξη των αεραγωγών (βρόγχων) λόγω της καταστροφής των τοιχωμάτων τους. Δύο φαινότυποι (υποκατηγορίες) της ΧΑΠ είναι η χρόνια βρογχίτιδα (Blue Bloater) και το εμφύσημα (pink puffer).

Copd versus healthy lung

Καταστροφή του πνεύμονα σε ασθενή με ΧΑΠ

Τί προκαλεί τη ΧΑΠ;
Ο κύριος αιτιολογικός παράγoντας της ΧΑΠ, στις χώρες του δυτικού πολιτισμού, είναι τo κάπνισμα, όχι μόνο του τσιγάρου αλλά και των άλλων ειδών καπνού. Άλλες αιτίες όπως ο καπνός από καύση βιoμάζας (πχ ξύλα), oι σκόνες και τα χημικά είναι επίσης αναγνωρισμένοι αιτιολογικοί παράγοντες της ΧΑΠ.

Chest xray of Emphysema - Ακτινογραφία θώρακος ασθενούς με εμφύσημα

Ακτινογραφία θώρακος ασθενούς με εμφύσημα

Ποια είναι τα συμπτώματα της νόσου;
Τα κύρια συμπτώματα της νόσου είναι η δύσπνοια, ο χρόνιος παραγωγικός βήχας (φλέγματα) και η προοδευτική μείωση της αναπνευστικής λειτουργίας η οποία εκφράζεται με μείωση της αντοχής του πάσχοντος.

Πώς γίνεται η  διάγνωση;
Η διάγνωση της ΧΑΠ γίνεται με τη σπιρομέτρηση σε συνδυασμό με τα κλινικά συμπτώματα και κυρίως με τον αποκλεισμό άσθματος. Η σπιρομέτρηση είναι μία εύκολη, ανώδυνη και αναίμακτη εξέταση η οποία γίνεται από πνευμονολόγο. Με τη σπιρομέτρηση γίνεται επίσης η σταδιοποίηση και η παρακολούθηση της νόσου.

Σπιρομέτρηση ΧΑΠ, COPD Spirometry

Σπιρομέτρηση πάσχοντος από ΧΑΠ

Σε αντίθεση με τη ΧΑΠ, στο ατοπικό – αλλεργικό άσθμα, η παραγωγή του εκπνεόμενου μονοξειδίου του αζώτου (FeΝΟ) αυξάνεται. Οπότε η εύρεση τιμών ψηλών τιμών FeΝΟ μπορεί να θέσει τη διάγνωση του άσθματος και να αποφευχθεί μία λανθασμένη διάγνωση ΧΑΠ.

Fractional Exhaled Nitric Oxide (FENO)

Fractional Exhaled Nitric Oxide (FENO)

Ποια είναι η θεραπεία της ΧΑΠ;
Δυστυχώς η βλάβη η οποία προκαλείται στους πνεύμονες είναι μη αναστρέψιμη με αποτέλεσμα να μην υπάρχει μέχρι σήμερα θεραπεία. Η νόσος όμως αντιμετωπίζεται με σκοπό τη μείωση των συμπτωμάτων, την πρόληψη των παροξύνσεων και τη βελτίωση της ποιότητας ζωής. Η αντιμετώπιση περιλαμβάνει μακροχρόνια λήψη φαρμακευτικής αγωγής (βρογχοδιασταλτικά, κορτικοστεροειδή) και εμβολιασμό (έναντι γρίππης και πνευμονιοκόκκου). Επίσης τα προγράμματα αποκατάστασης και η παρακολούθηση της της γενικής κατάστασης με εξετάσεις όπως η δοκιμασία βάδισης 6 λεπτών (6 minute walk test) και η εργοσπιρομέτρηση βοηθούν στην παρακολούθηση των ασθενών.

COPD-medication εισπνεόμενα κορτικοστεροειδή και βρογχοδιασταλτικά

Κάποιες από τις συσκευές με εισπνεόμενα κορτικοστεροειδή και βρογχοδιασταλτικά τα οποία χορηγούνται σε ασθενείς με ΧΑΠ

Πώς μπορώ να προφυλαχθώ από τη ΧΑΠ;
Η καλύτερη η πρόληψη είναι η έγκαιρη διακοπή καπνίσματος, καθώς όπως προαναφέρθηκε το κάπνισμα αποτελεί τον κύριο παράγοντα πρόκλησης της νόσου